Επιστροφή

Συνέντευξη του Υπουργού Οικονομικών κ. Χρήστου Σταϊκούρα στην εφημερίδα Πρώτο Θέμα

Ο λαός έφερε ξανά τη Νέα Δημοκρατία –και με μεγάλη διαφορά- στην εξουσία. Πώς το εισπράξατε αυτό, πώς το αποτιμάτε εσείς, αλλά και πώς θα δει ο λαός να "μεταφράζεται" αυτό, σε έργο και σε πρόγραμμα, μετά από 60 ημέρες;
Οι πολίτες έδωσαν στη Νέα Δημοκρατία ισχυρή εντολή να υλοποιήσει το μεταρρυθμιστικό  πρόγραμμά της και να επαναφέρει τη χώρα, το συντομότερο, στην πλήρη κανονικότητα και σε πορεία σταθερής ανόδου. 
Εμείς λάβαμε το ηχηρό μήνυμα, αναλάβαμε την ευθύνη και προχωρούμε με αποφασιστικά βήματα στην υλοποίηση του σχεδίου μας.
Ήδη στο Υπουργείο Οικονομικών, τις πρώτες 60 ημέρες, μειώσαμε τον ΕΝΦΙΑ για τους ιδιοκτήτες ακινήτων μεσοσταθμικά κατά 22%. Το μέτρο ωφέλησε κατά κύριο λόγο τους συμπολίτες μας που έχουν μεγαλύτερη ανάγκη και τη μεσαία τάξη. 
Βελτιώσαμε το πλαίσιο ρύθμισης οφειλών για τους φορολογούμενους που έχουν εκκρεμότητες από τα προηγούμενα έτη. 
Προχωρήσαμε στην πλήρη άρση των κεφαλαιακών περιορισμών που επιβλήθηκαν στη χώρα μετά την ανερμάτιστη διαπραγμάτευση του 1ου εξαμήνου του2015. 
Απλοποιήσαμε τις διαδικασίες για την προστασία της πρώτης κατοικίας, μειώνοντας το γραφειοκρατικό κόστος.
Βεβαίως δεν σταματούμε σε αυτά. 
Στις βασικές προτεραιότητές μας εντάσσεται μια συνολική μεταρρύθμιση του φορολογικού συστήματος, την οποία σκοπεύουμε να υλοποιήσουμε περίπου σε ένα μήνα. 
Προβλέπεται η διεύρυνση της φορολογικής βάσης, με την επέκταση των ηλεκτρονικών συναλλαγών και της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης. Εντείνεται ο αγώνας κατά της φοροδιαφυγής, που είναι προσπάθεια υπέρ της κοινωνικής δικαιοσύνης. 
Προωθείται ο καθορισμός ρεαλιστικών οροφών δαπανών για όλους τους φορείς της Γενικής Κυβέρνησης και η αξιολόγηση αυτών.
Επιταχύνεται το συμφωνηθέν πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων και «τρέχουν» εμβληματικές επενδύσεις, όπως αυτή του Ελληνικού. 
Εκτελείται, εντός του δημοσιονομικού στόχου, ο Προϋπολογισμός.
Εφαρμόζουμε το σχέδιό μας προκειμένου να επιτευχθεί υψηλή και διατηρήσιμη οικονομική μεγέθυνση, να δημιουργηθούν πολλές και καλές θέσεις απασχόλησης και να ενισχυθεί η κοινωνική συνοχή.

Πώς νοιώσατε που επιστρέφετε στα παλιά λημέρια του Υπουργείου Οικονομικών; Τα βρήκατε όπως τα αφήσατε – ή όπως τα περιμένατε τουλάχιστον – στην Οικονομία;
Οδηγός στην άσκηση των καθηκόντων μου είναι πάντα το συμφέρον της πατρίδας και των πολιτών.
Από την πρώτη στιγμή που ανέλαβα τα καθήκοντα τόνισα ότι δεν είναι σκοπός μου να μιλήσω για καμένη γη, ούτε να μηδενίσω το διαχρονικό έργο προκατόχων μου.
Κρατώ τα όποια θετικά έγιναν τα προηγούμενα χρόνια και οικοδομώ πάνω σε αυτά. 
Είναι βέβαια γεγονός ότι βρήκαμε πολλά, μεγάλα και ανοικτά προβλήματα.
Αντιμετωπίζουμε τα λάθη που έγιναν και τις παραλείψεις που υπήρξαν, επιδιώκοντας τις μέγιστες δυνατές πολιτικές, κοινωνικές και κοινοβουλευτικές συγκλίσεις και συναινέσεις.

Ενόψει ΔΕΘ καλέσατε σε διαβούλευση τους παραγωγικούς φορείς. Τι σηματοδοτεί τώρα πια, μετά από μια 10ετία κρίσεων και Μνημονίων, ο θεσμός;
Συνιστά κοιτίδα εξωστρέφειας για τη Βόρεια Ελλάδα, τη χώρα και την ευρύτερη περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης. 
Υπάρχουν σοβαροί εθνικοί λόγοι και πολλά περιθώρια για την περαιτέρω αναβάθμισή της.     
Όσον αφορά τις διαβουλεύσεις που πραγματοποιήσαμε με τους παραγωγικούς φορείς, στόχος ήταν να καταγραφούν τα θέματα που απασχολούν τις παραγωγικές δυνάμεις της χώρας, να ενισχυθεί η συνεργασία και να αναδειχθούν οι καλύτερες δυνατές οικονομικές λύσεις, με έμφαση στην εξωστρέφεια, στην καινοτομία και στις νέες τεχνολογίες. 
Σ΄ αυτή την επιτακτικά αναγκαία, εργώδη προσπάθεια ανάταξης της ελληνικής οικονομίας, όλες οι παραγωγικές δυνάμεις πρέπει να αναλάβουν ευθύνη και να διαδραματίσουν εποικοδομητικό ρόλο.

Μετά το ταξίδι σας στο Βερολίνο αλλάζει κάτι σχετικά με τα πλεονάσματα; Τελείωσε πριν αρχίσει ή θα συνεχιστεί η μάχη για τη μείωσή τους;  
Ο στόχος της μείωσης των πρωτογενών πλεονασμάτων βρίσκεται στον πυρήνα της στρατηγικής μας. 
Δεν έχουμε όμως πρόθεση να τον επιδιώξουμε με «κλάψες» ή «παλληκαριές» έναντι των εταίρων μας. 
Προτάσσουμε την υλοποίηση συνεκτικού προγράμματος μεταρρυθμίσεων και αποκαθιστούμε την αξιοπιστία της χώρας.
Έτσι σταδιακά δημιουργούμε τις αναγκαίες και ικανές συνθήκες για την ταχύτερη και αμοιβαία επωφελή μείωση των πρωτογενών πλεονασμάτων.
Υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα με χαμηλό ρυθμό οικονομικής μεγέθυνσης στα οποία συμφώνησε η προηγούμενη Κυβέρνηση.
Η πρόσφατη τοποθέτηση της κ. Λαγκάρντ συνιστά μία ακόμη θετική ένδειξη. 

Συμμερίζεται η Άγκελα Μέρκελ (το Βερολίνο) τις ανησυχίες για την ύφεση και αρνητικά επιτόκια; Έχουν αξία δεσμεύσεις και στόχοι όταν μαίνεται πόλεμος ΗΠΑ-Κίνας; Μη χάσουμε το δάσος και τα πλεονάσματα γίνονται βαρίδι;
Η κ. Μέρκελ, όπως και όλοι οι ηγέτες, προφανώς παρακολουθεί προσεκτικά τις εξελίξεις της  ευρωπαϊκής αλλά και της παγκόσμιας οικονομίας, που αυτή την περίοδο παρουσιάζει ενδείξεις σχετικής αστάθειας και έντονων τριβών.
Οι πολύπλοκες εξελίξεις απαιτούν μεγάλη προσοχή από όλους μας. 
Χρειάζεται εθνικός σχεδιασμός και ευρωπαϊκός συντονισμός ώστε, αν χρειασθεί, να υπάρξουν πολιτικές για έγκαιρες και συντονισμένες παρεμβάσεις, που θα επαναφέρουν τις οικονομίες σε συνθήκες ευστάθειας.
Η Κυβέρνηση, με τη στρατηγική της, στοχεύει στην θωράκιση και την ισχυροποίηση της ελληνικής οικονομίας έναντι αυτών των προκλήσεων.
Η Ελλάδα έχει τη δυνατότητα, υλοποιώντας το πλέγμα των κυβερνητικών πολιτικών και συνεκτιμώντας τις όποιες δυσμενείς επιπτώσεις από τη διεθνή συγκυρία, να πάει «κόντρα στο ρεύμα».   

Προεκλογικά και παρά τις προειδοποιήσεις Ρέγκλινγκ για τις προεκλογικές παροχές, δηλώσατε πως  εμπιστεύεστε τα επίσημα στοιχεία του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους. Αλλάζουν όμως όλα αυτά, λόγω διεθνούς κρίσης; Ή τα είπατε τότε, για να μπορείτε να υποσχεθείτε πολλά, αλλά τελικά να φέρετε Μνημόνια και περικοπές μισθών – με το επιχείρημα «αν βρέξει θα βραχούμε»;
Η Νέα Δημοκρατία, διαχρονικά, δεν παίζει πολιτικά παιχνίδια στις πλάτες της χώρας και των πολιτών της. 
Αυτά που υποστηρίζαμε προεκλογικά τα λέμε και σήμερα. 
Εμπιστευόμαστε τα στοιχεία του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, που όπως φαίνεται θα επιβεβαιωθούν.
Όσον αφορά αυτά που έχουμε υποσχεθεί, διαπιστώνετε ότι έχουμε ήδη ξεκινήσει την υλοποίησή τους. 
Εμείς τις υποσχέσεις τις κάνουμε πράξεις. Μάλιστα, όταν είναι εφικτό, και νωρίτερα ! 

Κεντρικός κυβερνητικός στόχος είναι η τόνωση των ρυθμών ανάπτυξης στο 3%-4%. Είναι εφικτός;
Ο στόχος αυτός παραμένει, παρά το γεγονός ότι το διεθνές περιβάλλον είναι μη ευνοϊκό.
Η προσέγγιση αυτού επιχειρείται με κίνηση της οικονομίας επί ενός ανοδικού, ενάρετου «σπιράλ».
Ήδη η ελληνική οικονομία φαίνεται να βρίσκει σταδιακά τη λειτουργικότητά της. 
Οι πρόδρομοι δείκτες της οικονομίας, όπως είναι ο δείκτης οικονομικού κλίματος και το κόστος δανεισμού του Δημοσίου, το επιβεβαιώνουν.  
Όμως μακριά από εμάς ο εφησυχασμός και οι πανηγυρισμοί.
Επιλέξαμε να «πατάμε» πάνω στην πραγματικότητα και να εφαρμόζουμε το σχέδιό μας ώστε να επιτευχθεί υψηλή και διατηρήσιμη οικονομική μεγέθυνση.
Σε αυτή την προσπάθεια απαιτείται η συμβολή όλων των παραγόντων, κράτους, νοικοκυριών και  επιχειρήσεων, της ελληνικής οικονομίας.

Πώς θα χρηματοδοτηθεί το κυβερνητικό σας πρόγραμμα και οι μειώσεις φόρων; Πού βρήκατε «χώρο» εκεί που ως Κυβέρνηση ο ΣΥΡΙΖΑ έλεγε πως δεν έχει άλλον;
Κινούμαστε εμπροσθοβαρώς. 
«Πυροδοτούμε», και μέσω της φορολογίας, την ισχυροποίηση της επανεκκίνησης της οικονομίας. 
Εκτιμούμε ότι με την αύξηση του ρυθμού ανάπτυξης της οικονομίας, την ταχεία επιστροφή στην κανονικότητα, την ομαλοποίηση των σχέσεων με τις διεθνείς αγορές κεφαλαίων, την πλήρη άρση των κεφαλαιακών περιορισμών, τη δημοσιονομική πειθαρχία των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης, την υιοθέτηση ρεαλιστικών οροφών δαπανών και την αξιολόγηση αυτών, την ενίσχυση των ηλεκτρονικών συναλλαγών, την προώθηση συμπράξεων δημοσίου και ιδιωτικού τομέα και την υλοποίηση του νέου πλαισίου ρύθμισης για τις ληξιπρόθεσμες οφειλές ιδιωτών, θα δημιουργηθεί δημοσιονομικός χώρος για μείωση φόρων και το 2020. 
Όπως προέκυψε μετά τις εκλογές επιπλέον χώρος και για το 2019, λόγω της αλλαγής του κλίματος στην οικονομία, της πειθαρχημένης εκτέλεσης του Προϋπολογισμού και της αύξησης των δημοσίων εσόδων. 
Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τα προσωρινά στοιχεία, τα καθαρά έσοδα μετά τις επιστροφές φόρων κατά το δίμηνο Ιουλίου – Αυγούστου, ήταν αυξημένα έναντι του στόχου κατά 410 εκατ. ευρώ.
Οι δε επιστροφές φόρων, το ίδιο διάστημα, αυξήθηκαν κατά 145 εκατ. ευρώ.
Καλώ πάντως όλους τους φορείς της Γενικής Κυβέρνησης να στρέψουν τους πόρους τους από την κατανάλωση στην επένδυση. 
Να αξιολογούν τη δαπάνη του κάθε ευρώ με τη λογική κόστους-οφέλους και κόστους-αποτελεσματικότητας.

Τι μπορούν να περιμένουν πολίτες, επιχειρήσεις και επενδυτές από το φορολογικό νομοσχέδιο που επεξεργάζεστε; 
Το φορολογικό νομοσχέδιο που, μεταξύ άλλων, θα απλουστεύει και θα απλοποιεί τον φορολογικό κώδικα, θα προβλέπει σταδιακή μείωση φορολογικών συντελεστών νοικοκυριών και επιχειρήσεων, ξεκινώντας από το 2020.
Θα ενσωματώνει φορολογικά κίνητρα συμπεριλαμβανομένων αυτών για την ενίσχυση της οικογένειας και την αναθέρμανση της αγοράς ακινήτων, θα ενισχύει πρωτοβουλίες εταιρικής κοινωνικής ευθύνης, θα αναμορφώνει το πλαίσιο των παροχών σε είδος.
Επιπλέον, θα ενισχύει τη διαφάνεια στις συναλλαγές, θα εκσυγχρονίζει τις διατάξεις για τη φορολογική κατοικία, θα προωθεί την αποτελεσματικότερη στόχευση των ελέγχων και την υιοθέτηση άλλων έμμεσων τεχνικών σύμφωνα με τις διεθνείς πρακτικές. 
Μιλάμε, δηλαδή, για μια συνεκτική φορολογική μεταρρύθμιση με ισχυρή αναπτυξιακή διάσταση.

Μήπως υπήρξαν υπερβολές στις προεκλογικές εξαγγελίες και μήπως μετά τις εκλογές ορισμένοι συνάδελφοί σας ανεβάζουν πολύ ψηλά των πήχη των προσδοκιών για ελαφρύνσεις και αλλαγές στο φορολογικό πεδίο;
Δεν υφίστανται ουσιαστικές αποκλίσεις μεταξύ προεκλογικών εξαγγελιών και μετεκλογικών πράξεων.
Και οι όποιες οικονομικές πολιτικές υλοποιούνται, ανακοινώνονται από τον Πρωθυπουργό και τον Υπουργό Οικονομικών.
Αυτό επιτάσσει η θεσμική τάξη και αυτό εφαρμόζεται. 
 
Ωστόσο, επειδή ακριβώς θητεύσατε παλαιότερα και ως πολιτικός προϊστάμενος του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, δεν σας προβληματίζει ότι ο Προϋπολογισμός του 2019 βασίστηκε σε αισιόδοξες προβλέψεις ανάπτυξης που ποτέ στην τελευταία 5ετία δεν επιβεβαιώθηκαν;
Είναι γεγονός ότι η προηγούμενη Κυβέρνηση έπεφτε συνεχώς έξω στις προβλέψεις της για την ανάπτυξη και ότι παρέδωσε, όπως έδειξαν τα τελευταία στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, μία οικονομία με αναιμικούς ρυθμούς μεγέθυνσης.
Οι θετικές όμως ενδείξεις που άρχισαν να καταγράφονται από τη στιγμή που αναλάβαμε τη διακυβέρνηση της χώρας, καθώς και η σταδιακή και ταχεία υλοποίηση του κυβερνητικού σχεδίου, με κάνουν αισιόδοξο ότι τελικά θα επιτευχθεί υψηλότερος ρυθμός ανάπτυξης σε σχέση με τις τελευταίες εκτιμήσεις τόσο της Τράπεζας της Ελλάδος όσο και εγχώριων και διεθνών φορέων.

Πότε θα μπορέσουν οι ελληνικές τράπεζες να ξανανοίξουν τις στρόφιγγες του δανεισμού προς την πραγματική οικονομία; Σε ποιο στάδιο βρίσκεται το σχέδιο μείωσης των κόκκινων δανείων (APS) και πότε εκτιμάτε ότι θα ολοκληρωθούν οι πρώτες τιτλοποιήσεις με βάση αυτό;
Η βελτίωση του κόστους δανεισμού του Δημοσίου αντανακλά τις θετικές προοπτικές για την ελληνική οικονομία μετά την αλλαγή Κυβέρνησης και τα βήματα επιστροφής στην κανονικότητα. 
Ως αποτέλεσμα, η πρόσβαση των τραπεζών στις αγορές χρήματος και κεφαλαίου – με κόστος που βαίνει μειούμενο – σταδιακά αποκαθίσταται, καταθέσεις επιστρέφουν, ενώ και η πιστοληπτική ικανότητα εταιρειών και νοικοκυριών βελτιώνεται.
Αυτά τα στοιχεία επηρεάζουν θετικά τα πιστωτικά ιδρύματα, τα οποία καλούνται να επανεκκινήσουν σε υγιείς όμως βάσεις, την πραγματική οικονομία, αποτελώντας μοχλό ανάπτυξης της οικονομίας. 
Αναμφισβήτητα όμως το μεγάλο ύψος των μη εξυπηρετούμενων δανείων δυσχεραίνει την αναγκαία πιστωτική επέκταση. 
Η Κυβέρνηση, από την πρώτη στιγμή, κατανόησε ότι η επίλυση του προβλήματος είναι ύψιστης σημασίας για την ελληνική οικονομία.
Για το λόγο αυτό προχωρά άμεσα στην υλοποίηση του μοντέλου εγγύησης του Δημοσίου σε τιτλοποιημένα περιουσιακά στοιχεία [Asset Protection Scheme (APS)], σε διαβούλευση με τους αρμόδιους φορείς. 
Στόχος να νομοθετήσουμε μέσα στο επόμενο δίμηνο.

Fitch και Moody's διέψευσαν πρόσφατα τις προσδοκίες για αναβάθμιση των προοπτικών της ελληνικής οικονομίας. Σας προβλημάτισε αυτό; Παραμένει ρεαλιστικός στόχος η επιστροφή της χώρας στην επενδυτική βαθμίδα έως το τέλος του 2020;
Η εικόνα των οίκων αξιολόγησης για τη χώρα σταδιακά βελτιώνεται. 
Αυτό καταγράφεται στις πρόσφατες αναλύσεις τους, οι οποίες αποτυπώνουν τις θετικές προοπτικές που δημιουργούνται με την ύπαρξη μιας σταθερής Κυβέρνησης και την υλοποίηση ενός ολοκληρωμένου και συνεκτικού αναπτυξιακού σχεδίου. 
Όπως για κάθε εκδότη κρατικού χρέους, έτσι και για την Ελληνική Δημοκρατία, η προφανής προσδοκία και επιδίωξη είναι οι επικείμενες αναβαθμίσεις να γίνουν νωρίτερα παρά αργότερα, εξαιτίας των πολλαπλασιαστικών θετικών επιδράσεων που αυτές φέρουν στην οικονομία.
Ως εκ τούτου η στόχευση είναι η χώρα να βρεθεί στην επενδυτική βαθμίδα το συντομότερο δυνατόν.
Για το σκοπό αυτό εργαζόμαστε συστηματικά και μεθοδικά, σχεδιάζοντας και εφαρμόζοντας τις απαραίτητες διαρθρωτικές αλλαγές επίλυσης προβλημάτων που επηρεάζουν το βαθμό πιστοληπτικής ικανότητας της χώρας, επιδιώκοντας συνεχή συνεργασία και επαφές με τους θεσμούς, τους οίκους αξιολόγησης και την επενδυτική κοινότητα, προσδοκώντας, χωρίς να προεξοφλούμε, θετικά αποτελέσματα.